Czarne dziury skręcają czasoprzestrzeń

Astronomowie uzyskali pierwszy bezpośredni dowód, że wirująca czarna dziura skręca czasoprzestrzeń. Potwierdza to przewidywania ogólnej teorii względności Einsteina.

Teoria względności i efekt Lensego-Thirringa

Astronomowie dokonali pierwszej bezpośredniej obserwacji wirującej czarnej dziury, która skręca samą strukturę czasoprzestrzeni. Zjawisko to znane jest jako efekt Lensego-Thirringa. Ogólna teoria względności opisuje je w następujący sposób: wirujący masywny obiekt (np. czarna dziura) „ciągnie” za sobą czasoprzestrzeń, skręcając ją.

Odkrycia dokonano podczas gwałtownego zjawiska rozerwania pływowego (Tidal Disruption Event). Doszło do niego, gdy gwiazda zbliżyła się do supermasywnej czarnej dziury i uległa rozerwaniu grawitacyjnemu. Jej szczątki utworzyły spiralny dysk akrecyjny, wyrzucając strumienie materii z prędkością bliską prędkości światła. Uwagę badaczy przykuły jednak rytmiczne drgania zarówno dysku, jak i strumieni. Ten skoordynowany ruch, powtarzający się co 20 dni, stanowił obserwowalny sygnał tego, że sama czasoprzestrzeń jest ciągnięta przez potężną czarną dziurę.

Materia uwięziona w zakrzywionej czasoprzestrzeni

Ruch skręcający jest zgodny z przewidywaniem Einsteina sformułowanym w 1913 roku, a następnie sformalizowanym matematycznie przez Josefa Lense i Hansa Thirringa w 1918 roku. Zjawisko to sugeruje, że obracająca się masa może zakrzywiać wokół siebie czasoprzestrzeń, podobnie jak robi to łyżka mieszająca miód.

Do tej pory bezpośrednia obserwacja takiego efektu była trudna. Naukowcy wykorzystali jednak spektroskopię elektromagnetyczną do analizy wirującej czarnej dziury, wokół której ujrzeli materię uwięzioną w zakrzywionej czasoprzestrzeni.

Koncepcja ta była przedmiotem rozważań teoretycznych przez ponad stulecie. Obecnie, dzięki wystarczająco czułym instrumentom, by wykrywać drobne zmiany w emisji w całym spektrum elektromagnetycznym, stała się ona udowodnioną  rzeczywistością.

Badanie to, przesuwając granice obserwacji, pokazuje, że obecnie jesteśmy w stanie wykryć nie tylko materię i światło, ale także niewidzialną strukturę samej czasoprzestrzeni, wygiętej i skręconej przez siły przewidziane ponad 100 lat temu.

Źródło: https://dailygalaxy.com/2026/01/einstein-was-right-black-hole-twisting/